Wrodzona predyspozycja do zachorowania na raka gruczołu krokowego

Stosunkowo niewiele wiadomo o przyczynach raka gruczołu krokowego. Dostępne dane wskazują jednak, że czynniki genetyczne mogą zwiększać ryzyko zapadnięcia na tę chorobę. Na podstawie przeprowadzonych badań wykazano, że ryzyko względne (relative risk, RR) zachorowania na raka gruczołu krokowego jest większe u młodych mężczyzn, u których obserwowano większą liczbę zachorowań wśród członków rodziny, niższy średni wiek zachorowania wśród członków rodziny, a także w przypadku współistnienia tych czynników. Ten wzrost ryzyka jest zbyt duży, aby tłumaczyć go jedynie czynnikami pozagenetycznymi.

Inaczej, niż ma to miejsce w przypadku innych często występujących raków (np. raka piersi, jelita grubego czy jajnika), w których w dużej części rodzin odznaczających się wrodzoną predyspozycją do wystąpienia raka za zwiększone ryzyko zachorowania odpowiada zaledwie kilka genów, w przypadku raka gruczołu krokowego uwarunkowana genetycznie skłonność do rodzinnego występowania choroby może zależeć od wielu genów.

W piśmiennictwie naukowym opisano kilka przykładowych genów, przypisując im potencjalny udział w uwarunkowaniu genetycznej skłonności do zachorowania na raka gruczołu krokowego. Niemniej jednak liczba przemawiających za tymi podejrzeniami dowodów nie jest wystarczająca do udowodnienia założonej tezy. Stwierdzono współzależność pomiędzy występowaniem raka piersi i raka gruczołu krokowego w rodzinach. Wskazywano, że geny usposabiające do zachorowania na raka piersi (BRCA1 i BRCA2) trzykrotnie (w przypadku BRCA1) i siedmiokrotnie (BRCA2) zwiększają ryzyko zachorowania na raka gruczołu krokowego u nosicieli płci męskiej. Należy jednak wspomnieć, że z szacunkowym ryzykiem względnym związanym z wymienionymi genami nadal wiąże się wiele niejasności. Na podstawie przeprowadzonych niedawno badań wskazywano, że u nosicieli mutacji BRCA1 płci męskiej ryzyko może być mniejsze, niż wcześniej szacowano, podczas gdy ryzyko charakteryzujące nosicieli mutacji BRCA2 może odznaczać się znamiennie większą wartością niż pierwotnie sądzono (ryzyko w wieku 60 lat może być 23-krotnie większe).

Wskazywano ponadto, że osobnicy płci męskiej będący nosicielami mutacji genów BRCA1 i BRCA2 mogą oznaczać się większym ryzykiem wystąpienia jawnego klinicznie raka gruczołu krokowego. Ponadto mutacja genu BRCA2 jest wiązana z bardziej agresywną (tj. szybko rosnącą) odmianą choroby. Więcej informacji na temat zależności pomiędzy genami usposabiającymi do zachorowania na raka piersi a ryzykiem wystąpienia raka gruczołu krokowego znajduje się w niniejszym serwisie internetowym w części dotyczącej BRCA1/2.

W niektórych populacjach w różnych krajach opisano domniemane zależności łączące zmiany w poszczególnych genach (np. CHEK2, NBS1, ATM) ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia raka gruczołu krokowego. Obecnie badacze poświęcają wiele uwagi wspomnianym korelacjom stwierdzonym w niektórych populacjach, dążąc do potwierdzenia, czy wymienione geny rzeczywiście zwiększają ryzyko zachorowania w innych krajach. Pomimo że obecnie do badania IMPACT włącza się nosicieli zmian w genach BRCA1 i BRCA2, to po uzyskaniu dodatkowych informacji na temat innych mutacji genowych w niektórych krajach nosiciele tych mutacji mogą także być kwalifikowani do udziału w badaniu.

Następny temat >> BRCA1 i BRCA2